Nghiên cứu trường hợp suýt va chạm khi làm việc trên cao: 3 sai lầm thường xảy ra trên công trường ở Việt Nam và cách phòng tránh

“Lúc đó, suýt chút nữa là tôi rơi xuống rồi…”. Bạn đã bao giờ trải qua cảm giác lạnh sống lưng như vậy tại các công trường xây dựng hay nhà máy ở Việt Nam chưa? Trong bối cảnh Việt Nam đang tiếp tục tăng trưởng kinh tế nhanh chóng, sự bùng nổ xây dựng và mở rộng dây chuyền sản xuất là cảnh tượng thường ngày. Tuy nhiên, đằng sau tốc độ đó là một thực tế: sự an toàn của người lao động đang bị đe dọa bởi “sự quen tay” và “tâm lý chủ quan”.

Chỉ vì tai nạn chưa xảy ra không có nghĩa là bạn được phép bỏ qua những dấu hiệu nguy hiểm đó. Đó được gọi là “Hiyari-Hatto (Sự cố suýt bị)”, là điềm báo của những tai nạn nghiêm trọng. Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu những rủi ro khi làm việc trên cao thực tế đang xảy ra tại các công trường ở Việt Nam thông qua các dữ liệu thống kê, đồng thời đề xuất các giải pháp cụ thể dựa trên triết lý an toàn của Hasegawa Kogyo (Hasegawa).

Theo dữ liệu từ Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội Việt Nam (MOLISA) và các nguồn khác, tai nạn lao động vẫn là một vấn đề xã hội nghiêm trọng. Trong thống kê năm 2024, cả nước đã xảy ra 8.286 vụ tai nạn lao động, với số nạn nhân lên tới 8.472 người. So với năm trước, số vụ tai nạn đã tăng thêm 892 vụ.

Đáng chú ý nhất là mức độ rủi ro cao trong ngành xây dựng. Một khảo sát về tai nạn xây dựng tại Việt Nam chỉ ra rằng “ngã từ trên cao” chiếm tới 60,4% nguyên nhân các vụ tai nạn chết người, một con số áp đảo. Ngoài ra, thiệt hại kinh tế do các vụ tai nạn này gây ra ước tính lên tới hơn 43 nghìn tỷ VND (khoảng 1,68 tỷ USD) chỉ riêng trong năm 2024.

Trong thế giới quản lý an toàn, có một quy tắc kinh nghiệm nổi tiếng gọi là “Định luật Heinrich”. Định luật này cho rằng đằng sau 1 vụ tai nạn nghiêm trọng là 29 vụ tai nạn nhẹ, và ẩn dưới đó là 300 vụ “Hiyari-Hatto (sự cố bất thường chưa dẫn đến tai nạn)”.

Điều thường bị bỏ qua tại các công trường ở Việt Nam chính là phần “300 vụ” này. Tâm lý “làm mãi có sao đâu” hay “công việc chút xíu ấy mà” đã bình thường hóa việc sử dụng giàn giáo không chắc chắn hoặc các hành vi mất an toàn. Tuy nhiên, như các số liệu thống kê đã chỉ ra, không ai có thể dự đoán được khi nào sự lơ là đó sẽ biến thành hiện thực với rủi ro ngã cao chiếm hơn 60%.

Chúng ta hãy cùng xem xét 3 kiểu lỗi điển hình thường xuyên xảy ra tại các công trường ở Việt Nam và rủi ro của chúng.

Cách chắc chắn nhất để ngăn ngừa tai nạn không phải là lý thuyết suông mà là sử dụng “dụng cụ an toàn”. Hasegawa Kogyo phát triển sản phẩm với mục tiêu nâng cao sự an toàn như là kết quả của việc giải quyết “sự khó sử dụng” tại hiện trường.

Tại sao công nhân tại hiện trường lại làm việc với tư thế quá sức hoặc sử dụng vật thay thế? Đó là bởi vì các loại thang truyền thống thường “nặng nề, ngại mang vác” hoặc “tốn thời gian lắp đặt”.

Tại một công trường thi công nội thất, khi sử dụng giàn giáo không chắc chắn, người công nhân trở nên quá thận trọng do sợ hãi, khiến tiến độ công việc bị chậm lại. Tuy nhiên, việc đưa vào sử dụng thang chân rút của Hasegawa đã tạo ra cảm giác an tâm vì “thang không bị rung lắc”. Kết quả là, không chỉ các sự cố suýt ngã giảm xuống bằng không, mà thời gian lắp đặt lại giàn giáo cũng được rút ngắn, góp phần đảm bảo tiến độ thi công chung. Triết lý “Sự tin cậy cảm nhận được khi bước lên (Reliability you can feel when you step on it)” không chỉ là khẩu hiệu quảng cáo, mà là một tính năng giúp nâng cao năng suất.

Hasegawa Vietnam Co., Ltd. đã và đang thực hiện quy trình sản xuất của Nhật Bản tại Đà Nẵng, Việt Nam kể từ khi thành lập vào tháng 12 năm 2013. Nhà máy Đà Nẵng không chỉ đơn thuần là một cơ sở sản xuất ở nước ngoài. 40,89% sản phẩm được sản xuất tại đây được xuất khẩu sang Nhật Bản và 16,89% sang Mỹ, nơi có các tiêu chuẩn chất lượng nghiêm ngặt. Đây là minh chứng cho thấy các sản phẩm sản xuất tại Việt Nam đáp ứng được các tiêu chuẩn an toàn cao nhất thế giới.

Ngoài các thử nghiệm dựa trên tiêu chuẩn quốc tế như JIS (Tiêu chuẩn Công nghiệp Nhật Bản), công ty còn tự thực hiện các thử nghiệm lặp lại quy trình lên xuống thang hơn 100.000 lần (đối với dòng Tough, v.v.). Hơn nữa, không chỉ dựa vào dữ liệu máy móc, công ty còn thực hiện đánh giá cảm quan triệt để bằng cách cho người thật bước lên để kiểm tra “độ rung” và “tiếng kêu”, loại bỏ những yếu tố gây bất an không thể hiện qua các con số. Chỉ những sản phẩm vượt qua các bài kiểm tra nghiêm ngặt hơn 250 lần mỗi tháng mới được chuyển đến công trường của các bạn.

“Sự cố suýt bị” trong làm việc trên cao là tín hiệu cầu cứu (SOS) từ hiện trường. Như thống kê của MOLISA đã chỉ ra, hàng năm tại Việt Nam xảy ra hơn 8.000 vụ tai nạn lao động, và phần lớn trong số đó có thể phòng ngừa được. Việc không bỏ qua 300 dấu hiệu báo trước đằng sau 1 vụ tai nạn nghiêm trọng và đưa vào sử dụng các dụng cụ phù hợp không phải là chi phí, mà là “khoản đầu tư cho tính mạng và tương lai của công ty”.

Hasegawa Vietnam kết hợp công nghệ Nhật Bản với năng lực sản xuất của Việt Nam để tiếp tục hỗ trợ sự an toàn cho người lao động ngay từ bước chân. Tại sao bạn không xem xét lại các thiết bị hỗ trợ đứng tại công trường của mình ngay bây giờ?